Enquanto o Senado se prepara para votar a polêmica reforma eleitoral, a Comissão de Educação, Cultura e Esporte da Casa aprovou na tarde desta terça-feira (15) um inusitado projeto que inclui o esperanto como disciplina facultativa no ensino médio das escolas brasileiras.
O projeto, de autoria do senador Cristovam Buarque (PDT-DF), candidato a presidente da República em 2006, inclui um parágrafo no artigo 26 da Lei de Diretrizes e Bases dizendo que as aulas de esperanto são facultativas, mas que “sua oferta se torna obrigatória caso a demanda justifique”. Pelo texto, as escolas terão três anos para se adequar à lei.
Na justificativa do projeto, Buarque, que foi reitor da Universidade de Brasília (UnB), diz que “se a escola quer ser um agente da paz”, o ensino do esperanto “pode ser um fator importante, não só pelo idioma que oferece, como também pelo espírito de pacifismo que simboliza”. O senador cita ainda o criador do idioma, o polonês Ludwik Lejzer Zamenhof, e lembra que seu objetivo era criar uma “língua franca internacional”, mas afirma que “o sonho [de Zamenhof] certamente não se realizará pela generalização do idioma que ele criou, porque o inglês” será o veículo de integração linguística no mundo. Até que isso ocorra, prossegue a justificativa de Cristovam, “o esperanto é um instrumento de comunicação entre centenas de milhões de pessoas ao redor do mundo e muito, mais que isso, é parte de um imenso movimento pela paz”.
Na comissão, o projeto foi relatado por Mozarildo Cavalcanti (PTB-RR), que recomendou a aprovação da lei pois “a universalização do conhecimento do esperanto pode representar um fomento à paz entre as nações”. Para Mozarildo, isso será muito significativo pois as nações também entram em conflitos de natureza cultural, “como já aconteceu na luta pela hegemonia entre o francês e o inglês e que pode em futuro próximo ocorrer entre o inglês e o mandarim”.
Gerson Camata (PMDB-ES) e Roberto Cavalcanti (PRB-PB) votaram contra o projeto. Segundo a Agência Senado, Camata disse que o projeto é “inútil”, pois quem aprender o esperanto não terá com quem praticar a nova língua. Ainda assim, o texto foi aprovado como decisão terminativa (não precisa passar pelo plenário da casa) e segue direto para a Câmara.
=============================================================================
Kiam la senato sin preparas por voĉi la polemikan prielektan reformon, la Komisiono pri Edukado, Kulturo kaj Sporto de la Kongreso aprobis ĉi tiun vesperon de mardo (15) nekutiman projekton kiu inkludas Esperanton kvazaŭ fakultativa studobjekto en la duagradan instruadon de la brazilaj lernejoj.
La projekto, farita de la senatano Cristovam Buarque (PDT-DF), kandidato por prezidento de la respubliko dum 2006, inkludas paragrafon en la artikolon 26 de la leĝo pri Gvidlinoj kaj Kadroj dirante ke la lecionoj pri Esperanto estas fakultativaj, sed ke “ĝia propono iĝas deviga en la okazo ke la peto pravigas tion”. Pro la teksto, la lernejoj havos tri jarojn por adaptiĝi al la leĝo.
En la pravigo de la projekto, Buarque, kiu estis gvidanto de la Universitato de Braziljo (UnB), diras ke “se la lernejo volas esti reprezentanton de paco”, la instruado pri Esperanto “povas esti tre gravan faktoron, ne nur pro la lingvo kiun ĝi oferas, sed ankaŭ pro la spirito de pacismo kiun ĝi simbolas”. La senatano mencias ankoraŭ la kreinton de la lingvo, la polan Ludwik Lejzer Zamenhof, kaj memorigas ke lia celo estis krei “internacian liberan lingvon”, sed li jesas ke “la sonĝo [de Zamenhof] certe ne realigos pro la ĝeneraliĝo de la lingvo kiun li kreis, ĉar la angla” estos la vehiklo de lingva integrigo en la mondo. Antaŭ ol tio okazos, daŭrigas la pravigo de Cristovam, “Esperanto estas ilo de komunikado inter centoj da milionoj da personoj ĉirkaŭ la mondo kaj, pli ol tio, estas parto de grandega movado por la paco”.
En la komisiono, la projekto estis redaktata de Mozarildo Cavalcanti (PTB-RR), kiu rekomendis la konsenton de la leĝo ĉar “la universaliĝo de la konado pri Esperanto povas reprezenti akcelon de paco inter la nacioj”. Por Mozarildo, tio estos tre signifa ĉar la nacioj ankaŭ ekkonfliktas pro kultura naturo, “kiel jam okazis dum la lukto pri la hegemonio inter la franca kaj la angla, kaj la samo povas okazi baldaŭ inter la angla kaj la ĉina”.
Gerson Camata (PMDB-ES) kaj Roberto Cavalcanti (PRB-PB) voĉis kontraŭ la projekto. Laŭ la Agentejo Senato, Camata diris ke la projekto estas “neutila”, ĉar kiu lernas Esperanton ne havos iun kun kiu praktiki la novan lingvon. Spite al tio, la teksto estis aprobata kvazaŭ fina decido (ne bezonas iri en la asambleon de la kongreso) kaj iras direkte al la Ĉambro.
FONTO / FONTE: http://revistaepoca.globo.com/Revista/Epoca/0,,EMI93275-15223,00-ESPERANTO%20PODE%20VIRAR%20DISCIPLINA%20FACULTATIVA%20NAS%20ESCOLAS.html
